Het is pauze dus je organen vieren feest

1 januari 2021 / Actueel / Achtergrond

Wist je dat pauzeren een feest is voor al je organen? Nu er geen giftige stoffen afgebroken hoeven te worden, kan je lichaam zich concentreren op datgene waar het voor gemaakt is. Jouw lichaam gezond en schoonhouden. Namens jouw organen: dankjewel!

De lever

Voordat we dieper ingaan welke ontwikkeling je lever doormaakt, wanneer je een alcoholpauze inlast, laten we je eerst aan de hand van drie stappen zien hoe je lever te werk gaat wanneer je alcohol drinkt.

Stap 1: De lever breekt de alcohol af tot aceetaldehyde. Aceetaldehyde is een giftige stof, het tast de organen aan en is onder andere verantwoordelijk voor de kater.

Stap 2: De lever breekt de aceetaldehyde af tot azijnzuur.

Stap 3: De azijnzuur wordt afgebroken tot water en kooldioxide. Water en kooldioxide worden via urine en ademen uitgescheiden.

Pauze!

De bewering dat de lever uitrust en opknapt bij een maand alcoholpauze is geen losse flodder, maar wordt gestaafd door onderzoek. Onderzoekers van het Radboudumc namen samen met het NTR-televisieprogramma De Kennis van Nu, de proef op de som. Veertien gematigde drinkers en de presentatoren van De Kennis van Nu dronken voor het onderzoek een maand geen alcohol. Om toevalligheden uit te sluiten deden negen geheelonthouders mee als controlegroep. Wat bleek? Een alcoholloze maand zorgde ervoor dat de cholesterolwaardes daalden, het buikvet afnam en de waarden in het bloed, die wijzen op een prikkeling van de lever en het verval van levercellen, daalden ook.

De hersenen

Je zit (weer) thuis op de bank en je hebt zojuist je eerste (en tweede, en derde) alcoholische versnapering achter de kiezen. Je wordt wat rozig, maakt een paar goede grappen, bent extra vrolijk, wat losser. Of het tegenovergestelde gebeurt: je stemming slaat juist om. In plaats van ‘extra gezellig’ word je somber, angstig, onaardig of zelfs boos. Niet prettig voor jezelf en je omgeving en niet in de laatste plaats: niet goed voor je hersenen.

Langetermijngevolgen

Als je langere tijd te veel alcohol drinkt, kan dit ook langetermijngevolgen hebben, zoals een hersenbeschadiging. Een bekend voorbeeld hiervan is het Korsakov Syndroom. Bij dit type hersenbeschadiging treden geheugenproblemen en vaak verwaarlozing van het uiterlijk op. Dit laatste komt door het zogeheten decorumverlies, oftewel verlies in dagelijkse (uiterlijke) verzorging. De hersenschade bij het Korsakov Syndroom is blijvend en progressief (bron: www.gezondheidsplein.nl).

Alcoholvergiftiging

Het Korsakov Syndroom is een extreme vorm van hersenbeschadiging, maar ook een (eenmalige) vorm van alcoholvergiftiging kan al schadelijk zijn voor de hersenen. Het is goed om je te realiseren dat een kater ook een (lichte) vorm van alcoholvergiftiging is. De volgende dag kun je last hebben van geheugenproblemen, concentratieproblemen, vermoeidheid en verwardheid. Een ernstige alcoholvergiftiging (zoals deze kan optreden tijdens ‘binge-drinken of ‘comazuipen’) is op het moment zelf zeer gevaarlijk: de alcohol kan je zenuwstelsel verdoven en daardoor kan je ademhaling stokken: met de dood tot gevolg. Ook als je een alcoholvergiftiging  overleeft en weer volledig bij bewustzijn bent, kun je voor een langere periode last houden van eerdergenoemde klachten.

Het hart

Wist je dat het (overmatig) drinken van alcohol de spiercellen in het hart kunnen aantasten? Consequent teveel drinken kan op de lange duur leiden tot een ernstig verzwakte hartspier, ook wel een cardiomyopathie. Dit houdt in dat je hartspier is uitgelubberd, slapper en minder in staat tot krachtig pompen. Het enige wat helpt is direct stoppen met drinken (bron: hartwijzer.nl).

Vitaminetekort

Overmatig drinken kan niet alleen leiden tot hartziekten, maar ook tot slechte eetgewoonten. Dankzij het drinken van alcohol neemt je behoefte aan voedsel af. Hierdoor ontstaat er op de lange termijn een tekort aan belangrijke stoffen. Vitamine B1 en elektrolyten (deeltjes die belangrijk zijn voor het prikkelgeleidingssysteem) zijn hier voorbeelden van. Een tekort aan deze stoffen kan leiden tot hartritmestoornissen (bron: hartwijzer.nl).

Hoge bloeddruk

Alcohol verhoogt het risico op een hoge bloeddruk. Bij een hoge bloeddruk staan je bloedvaten voortdurend onder hoge druk. Je bloedvaten worden nauwer en de kans op een hartinfarct of beroerte neemt toe. ​Bij een hoge bloeddruk moet het hart ook steeds harder werken om het bloed rond te pompen. Je hartspier wordt dan dikker en stijver (bron: hartstichting.nl).

Cholesterolgehalte

Alcohol heeft een ongunstig effect op vetstoffen en LDL-cholesterol in het bloed. Een hoog cholesterolgehalte kan leiden tot slagaderverkalking. De meeste hart- en vaatziekten worden veroorzaakt door slagaderverkalking. Hoog cholesterol is daarom een risicofactor voor hart- en vaatziekten. Organen (zoals het hart of de hersenen) krijgen hierdoor minder zuurstof (bron: hartstichting.nl).

De alvleesklier

De alvleesklier –ook wel pancreas genoemd- is een grote klier die zich gedeeltelijk achter de maag en de twaalfvingerige darm bevindt. De belangrijkste functies van deze klier zijn het reguleren van het suikerniveau in het bloed en het bevorderen van de vertering. Overmatig drinken heeft een negatief effect op de werking van dit orgaan.

Chronische pancreatitis

Wanneer de alvleesklier ontstoken raakt, spreken we van pacreatitis. Wanneer deze ontstekingen steeds terugkomen, hebben we te maken met chronische pancreatitis. Dit laatste komt vaak voor bij mensen die overmatig alcohol drinken. Een chronische pancreatitis manifesteert zich na zes tot twaalf jaar overmatig drinken. Bijkomende problemen zijn suikerziekte, vitaminetekort en geelzucht.

Verhoogd risico alvleesklierkanker

Uit onderzoek blijkt (Mirjam Heinen, Universiteit Maastricht), dat er een verband is tussen drie glazen of meer alcoholhoudende drank per dag drinken en een verhoogd risico op alvleesklierkanker. Overmatige drinkers hebben anderhalf keer meer kans om alvleesklierkanker te krijgen dan een geheelonthouder. Mirjam Heinen: “Er zijn aanwijzingen dat alcoholconsumptie op een aantal manieren alvleesklierkanker zou kunnen veroorzaken. Alcoholmisbruik is een bekende risicofactor van chronische pancreatitis; chronische ontsteking van de alvleesklier. En dit is weer een bekende risicofactor van alvleesklierkanker. Tevens wordt alcohol omgezet in verschillende stoffen, waaronder acetaldehyde. Deze stoffen lijken kankerverwekkend te zijn voor de alvleesklier. Daarnaast kunnen er bij deze omzetting van alcohol in acetaldehyde ook producten ontstaan zoals zuurstofradicalen die schade kunnen toebrengen aan het dna van de cel.” (bron: www.kennisinstituurnier.nl)

Leefstijladviezen

Omdat er nog niet voldoende bekend is over het ontstaan van alvleesklierkanker is het onmogelijk te vertellen wat de ziekte kan voorkomen. Wel is het zo dat leefstijladviezen kunnen bijdragen aan de verlaging van het sterftecijfer van alvleesklierkanker in de Nederlandse bevolking. Zo is niet of stoppen met roken aan te raden, maar ook een gezond gewicht, lichamelijk actief zijn en een matige alcoholconsumptie dragen bij aan een gezond leven.

 

 

 

Gerelateerd

13 januari 2021 / Achtergrond

Afvallen en alcohol

Zitten jouw broeken al wat losser sinds je meedoet aan IkPas? Dat kan best, want zo’n 32% van de eerdere deelnemers geeft aan tijdens IkPas wat kilo’s te zijn kwijtgeraakt.…
Lees meer
Wijzig instellingen voor chat